درک فضایی ابزار شناخت مفاهیم جغرافیایی

.

2-تدريس کاربرد جمعيت شناسي و روشهاي مقدماتي تحليل جمعيت در دانشگاه پيام نور مرکز فارسان.

3-تدريس دروس اکوتوريسم و توريسم روستايي در دورة آموزش راهنمايان ايرانگردي و جهانگردي در همکاري با اداره کل ميراث فرهنگي و گردشگري.

4-آموزش داوطلبان طرح نظام فني روستايي در همکاري با بنياد مسکن انقلاب اسلامي استان چهارمحال و بختياري.

5-تدريس در گروه اموزشي مديريت گردشگري پيام نور مرکز فارسان.

ج-عضويت :

1-عضويت در جامعه مهندسان شهرساز ايران از سال 1385تا کنون.

2- عضويت در کميته ترويج وتوسعه روستايي سازمان جهاد کشاورزي.

د -پايان نامه کارشناسي ارشد:

با عنوان جايگاه روستا هاي کوچک در الگوي استقرار بهينه سکونتگاههاي روستايي مورد آباديهاي بخش بازفت ،شهرستان کوهرنگ به راهنمايي جناب دکتر عباس سعيدي ومشاوره جناب دکترضياء توانا .

darab_fatahpoor@yahoo.com 3936-

سوابق اجرايي- مديريتي :

1-عضويت در کميته ترويج و توسعه روستايي جهاد کشاورزي استان چهارمحال وبختياري.

- انجام طرحهاي هادي روستايي شامل:

2 -طرح هادي روستاي دستنا؛ (چهارمحال وبختياري)

3-طرح هادي روستاي باغ انار؛(چهارمحال وبختياري)

4-طرح هادي روستاي کهيان؛ (چهارمحال وبختياري)

5- طرح هادي روستاي ده ترکان؛(چهارمحال وبختياري)

6- طرح هادي روستاي چمن گلي؛ (چهارمحال وبختياري)

7- طرح هادي روستاي چم قلعه. (چهارمحال وبختياري)

8-طرح هادي روستاي دشتک؛ (چهارمحال وبختياري)

9- طرح هادي روستاي دهنو نده؛ (چهارمحال وبختياري)

10- طرح هادي روستاي قوهک؛ شهرستان فريدن(اصفهان)

11- طرح هادي روستاي حصور؛ شهرستان فريدن(اصفهان)

12- طرح هادي روستاي چيگا؛ شهرستان فريدن(اصفهان)

طرح هاي هادي در دست انجام

13- طرح هادي روستاي آليکوه(چهارمحال وبختياري)

14-طرح هادي روستاي گوشکي؛ (چهارمحال وبختياري)

15-تهيه طرح «قابليت ها و مزيتهاي سرمايه گذاري در صنعت توريسم استان چهارمحال و بختياري» سال 1382 در همکاري با سازمان ايرانگردي و جهانگردي.

16- مديرپروژه وتهيه بخش مطالعات، تحليل و ارزيابي طرح جامع گردشگري محور بازفت، طرف قرارداد سازمان مديريت و برنامه ريزي.

17-مسئول و مدير بخش مطالعات پايه در طرح کانونهاي گردشگري، طرف قرارداد سازمان مديريت و برنامه ريزي.

18- مطالعات گردشگري وشناسايي غار آقا سيد عيسي گوجان ومحدوده آن، کارفرما اداره کل ميراث فرهنگي و گردشگري استان.

19- مطالعه و طراحي پارک کوهستان( شهر جونقان)با مساحت 13هکتار بعنوان مشاور و مجري.

20-پژوهشگر و مجري طرح «درجه بندي سطوح تقسيمات کشوري و تعيين سطح توسعه نقاط جمعيتي استان» از ابتداي سال 1380 تاکنون در همکاري با دفتر امور اجتماعي و انتخابات، استانداري استان چهارمحال و بختياري.

21-انجام طرح پژوهشي «بررسي عدم تعادل منطقه اي در استان و راههاي رفع آن»در سال 1384در همکاري با سازمان مديريت و برنامه ريزي استان چهارمحال و بختياري.

در اين طرح تحليل جامعي از توسعه فضايي استان با کمک سيستم اطلاعات جغرافيايي ارائه و 19نقشه GISتوليد گرديد.

22- انجام مطالعات اقتصادي و طرح توجيهي گردشگري محوطه امامزاده دستگرد. کارفرما دهياري روستاي دستگرد امامزاده.

23- انجام مطالعات اقتصادي و طرح توجيهي گردشگري مجتمع تفريحي- سياحتي روستاي چلوان. کارفرما دهياري روستاي چلوان.

24-مطالعات توجيهي - قابليت سنجي گردشگري دردره حنا فارسان کارفرما سازمان ميراث فرهنگي و......

25- مطا لعات و طراحي پارکها ومجموعه هاي تفريحي -توريستي در همکاري با شرکت هاي مهندسان مشاور در نقاط مختلف.

26-آموزش داوطلبان طرح نظام فني روستايي در همکاري با بنياد مسکن انقلاب اسلامي استان چهارمحال و بختياري.

سوابق علمي- پژوهشي :

الف-مقالات :

1-مقاله «نگاهي به الزامات ساماندهي روستاهاي کوچک عشايري، مطالعه موردي روستاهاي ناحيه بازفت» در فصلنامه علمي- پژوهشي مسکن و انقلاب، شماره 98، تابستان 1381.

2-مقاله «نقش اکوتوريسم در توسعه ي نواحي روستايي» در مجموعه مقاله هاي همايش سراسري چشم انداز رشد و توسعه استان چهارمحال و بختياري».

3-مقاله «نقش توريسم در توسعه روستايي» در فصلنامه علمي- فني سپهر.

4-مقاله «شهر سالم و سلامت خانواده» در همايش «شهر سالم» به مديريت شهرداري فرخ شهر.

5-مقاله( ابعاد شهر سالم در پاسخ گويي به نياز جامعه)در فصلنامه علمي فني سپهر.

6-مقاله «روستاهاي خودجوش عشايري اولويتي مناسب براي طرح هاي اسکان» در نشريه علمي- فني سازمان جغرافيايي وزارت دفاع و پشتيباني نيروهاي مسلح (سپهر) شماره 56، زمستان 84 .

7-مقاله: بررسي اثرات گردشگري در تعادل ناحيه اي در استان چهارمحال وبختياري،فصلنامه مسکن و انقلاب،زمستان85

ب-تدريس و همکاري آموزشي :

1-تدريس دروس کاربرد جمعيت شناسي ، روشهاي مقدماتي تحليل جمعيت، جغرافياي انساني و جامعه شناسي روستايي از نيمه دوم سال 83-82 در دانشگاه پيام نور شهرکرد، «گروه آموزشي علوم اجتماعي».

2-تدريس کاربرد جمعيت شناسي و روشهاي مقدماتي تحليل جمعيت در دانشگاه پيام نور مرکز فارسان.

3-تدريس دروس اکوتوريسم و توريسم روستايي در دورة آموزش راهنمايان ايرانگردي و جهانگردي در همکاري با اداره کل ميراث فرهنگي و گردشگري.

4-آموزش داوطلبان طرح نظام فني روستايي در همکاري با بنياد مسکن انقلاب اسلامي استان چهارمحال و بختياري.

5-تدريس در گروه اموزشي مديريت گردشگري پيام نور مرکز فارسان.

ج-عضويت :

1-عضويت در جامعه مهندسان شهرساز ايران از سال 1385تا کنون.

2- عضويت در کميته ترويج وتوسعه روستايي سازمان جهاد کشاورزي.

د -پايان نامه کارشناسي ارشد:

با عنوان جايگاه روستا هاي کوچک در الگوي استقرار بهينه سکونتگاههاي روستايي مورد آباديهاي بخش بازفت ،شهرستان کوهرنگ به راهنمايي جناب دکتر عباس سعيدي ومشاوره جناب دکترضياء توانا .

+ نوشته شده توسط داراب فتاحپور مریکی در جمعه هجدهم خرداد 1386 و ساعت 21:30 |

بررسی اثرات گردشگری بر تعادل ناحیه ای

بررسي اثرات توسعه گردشگري بر تعادل ناحيه اي دراستان چهار محال و بختياري

داراب فتاح پور مريکي

( کارشناس ارشد جغرافيا و برنامه ريزي روستايي)

مقدمه

گسست جوامع شهري وروستايي در نتيجه تحولات دنياي صنعتي با نمود فشارهاي زندگي ماشيني – شهري وانزواي گسترده روستاها ضرورت معرفي آلترناتيوي که حتي الامکان توان پاسخ به خلاهاي جاري در اين دو فضاي جغرافيايي را داشته باشد روشن مي سازد،تا بتواند دست يابي به اهداف توسعه فضايي را به دنبال ايجاد نواحي يکپارچه شهري-روستايي ميسر سازد.(آسايش،1382،ص100)

بر اين اساس گردشگري با کارکردهاي دو سويه ،متعامل وجامع خود پاسخ مناسبي براي ضرورتهاي ذکر شده مي باشد. به اين ترتيب که رهايي از محدوديت هاي ناهماهنگ با نيازهاي متنوع انسان در شهرها وپايان دادن به انزواي جوامع روستايي با رونق گردشگري انديشيده ونظاموار که رويکردي غالبا اکو توريستي دارد ،ميسر مي شود.بويژه که امروزه امکانات ژئولوژيکي،مورفولوژيکي،آب وهوايي،آبهاي معدني،پوشش گياهي و...از مهمترين عوامل عرضه در توريسم به حساب مي آيند.(قره نژاد،1378،ص174)

بر اين اساس با وجود اهميت ويژه گردشگري ازنظرگاه توازن فضايي وتعادل منطقه اي در سطوح مختلف فضايي ضرورتي است که کمتر به به آن پرداخته شده و شايد بتوان گفت بصورت مستقيم و مختص مورد توجه و مطالعه قرار نگرفته است . حال آنکه به تحقيق از مؤثر ترين عوامل در ايجاد عدالت جغرافيايي (توازن فضايي ) همانا گردشگري انديشيده و برنامه ريزي شده است. اين اهميت بويژه در استان چهارمحال و بختياري که گردشگري مباني اکوتوريستي و روستايي مي يابد ، دو چندان است زيرا گردشگري و بويژه طبيعت گردي و گردشگري روستايي پول و جمعيت را از مراکز تمرکزو ثقل صنعتي به سوي روستاها ومناطق طبيعي مي کشاند.(ديبايي ،1371،ص440)بنا بر اين تقويت اکو توريسم در نواحي روستايي به عنوان امکاني محلي براي توسعه روستايي مطرح بوده که مي تواند به لحاظ اقتصادي، اجتمايي وفرهنگي روستا ونواحي روستايي رابا ساير نواحي ومناطق پيوند دهد .(1)

1ضمنا" مراجعه شود به: فتاح پور ،1384،ص168و ميسرا ،1371،ص 18

با اين رويکرد به صنعت گردشگري در استان چهار محال و بختياري در نگرشي چند سطحي

) ملي – منطقه اي و ناحيه اي) اهميت تعادل بخشي مکاني - فضايي صنعت گردشگري معيين مي گردد.

به اين ترتيب استان چهار محال و بختياري که در سطح ملي – منطقه اي از استان هاي صنعتي مجاور خود بويژه اصفهان و خوزستان عقب افتاده با رونق هر چه بيشتر گردشگري منطبق با پتانسيل هاي دروني و بويژه طبيعي ،امکان تعديل اين نا برابري را از طريق اصل ظروف مرتبط خواهد يافت.

در سطح ناحيه اي نيز نواحي کوهستاني و مرتفع استان از سطح توسعه بسيار نازلتري نسبت به نواحي دشت گون استان بر خوردارند، اين در حاليست که عمده پتانسيل هاي گردشگري استان نيز منطبق با همين نواحي است .بنا بر اين در صورت پويا سازي انديشيده گردشگري و بويژه اکو تو ريسم در اين نواحي مستعد با توجه به ضريب انتشار بالا در صنعت گردشگري واتصال نواحي ومناطق صنعتي به نواحي ومناطق روستايي ونتيجتا حرکت ثروت و جمعيت به سمت فضاهاي محروم امکان ارتقاء سطح شاخص هاي مختلف توسعه وبه تبع آن کاهش اختلاف ناحيه اي در استان فراهم خواهد شد.

تفاوت ناحيه اي درگستره جغرافيايي استان

شرايط مختلف طبيعي – اکولوژيک به همراه همجواريهاي منطقه اي ، فرايندهاي تاريخي و بسياري ديگر ازعوامل باعث گرديده تا فضاي جغرافيايي استان چهارمحال و بختياري در قا لب نواحي مختلف از سطح متمايز توسعه برخوردار گردد. به اين ترتيب که عواملي چون توپوگرافي و نحوه قرارگيري ارتفاعات(نقشه شماره 1) ، شبکه هاي دسترسي و نوع همجواري با استانهاي ديگر به شکل ملموسي تطور متفاوت رشد و توسعه را در نواحي استان رقم زده است .

بر اسا س مطالعه اي که در ابتداي سا ل جاري در سازمان مديريت و برنامه ريزي توسط اين پژوهشگر با عنوان (عدم تعادل منطقه اي در استان چهار محال و بختياري و راهکار هايي براي

تعديل آن )(1) صورت پذيرفت ، پس از بررسي و تحليل 27 شاخص درچهارطيف اجتماعي –

1-مراجعه شود به:فتاح پور،1385

اقتصادي ، بهداشتي – درماني ، زير بنايي - ارتباطات و فرهنگي – سياسي مشخص گرديد که سطح توسعه در نواحي مختلف (دهستانها) به شکل کا ملا" مشخص در دشتگو نهاي عمدتا" شرقي و ارتفاعات غرب وجنوب غربي استان متفاوت بوده ، سطح توسعه نواحي مرتفع و کوهستاني بسيار نازلتر است . ( نقشه شماره 2 )

به اين ترتيب وقتي دهستانهاي مختلف با کمک سيستم اطلاعات جغرافيايي در قالب 5 گروه همگن ا ز نظر توسعه طبقه بندي و برروي نقشه پياده گرديدند مشخص گرديد که هر چه از دشتگونهاي شرقي به سمت نواحي مرتفع حرکت مي کنيم از سطح توسعه نواحي روستايي کاسته مي شود. به عنوان مثال دهستانهاي ميانکوه مو گويي دوآب و بازفت به عنوان آخرين رتبه هاي توسعه منطبق با بيشترين محدوديتهاي طبيعي در انزواي شمال غربي مي باشند و دهستانهاي حومه شهرکرد ، سامان ، هوره ، طاقانک ، ميزدج ، گندمان و چغاخور با احراز بالاترين ضرايب توسعه در دشتگونها مستقرند .

بنا بر اين از ابتدايي ترين تحولات لازم جهت دستيابي به توسعه متوازن و پايدار در استان ، تعديل اين نابرابري است وتحقق اين مهم عمدتا وابسته به رونق نظاموار صنعت گردشگري به ترتيبي که در ادامه آمده مي باشد .

بررسي انطباق پتانسيل هاي گردشگري با نواحي محروم

توسعه متوازن فضاي جغرافيايي که تعادل مناطق ونواحي را با تخصيص بهينه فضا به فعاليت هاي مختلف وبر اساس قابليت هاي نواحي مد نظر دارد به خوبي مي تواند استقرار انسان وفعاليت وي را در طبيعت به تبع رشد متعادل ومطلوب گستره ناهمگون سرزمين در پي داشته باشد.(1) با اين رويکرد منطبق با گستره متنوع قابليت هاي مرتبط با زمينه هاي موجود گردشگري در استان ارتفاعات غربي منطبق با نواحي منزوي و محروم بيشترين قابليت را ارائه مي دهند.

قطب گردشگري چلگرد که طبق طرح جامع گردشگري استان پس از حاشيه زاينده رود دومين قطب گردشگري استان است ، منطبق با محرومترين نواحي استان به لحاظ سطح توسعه است . محور گردشگري بازفت حد فاصل گردنه چري تا گردنه تاراز (2) پوشش نسبتا" کاملي از

1 -ضمنا مراجعه شود به: معصومي اشکوري،1370،ص49 وزياري 1383،صص35-34

2. - مطالعات جامع گردشگري اين محو ر در سال1384 توسط سازمان مديريت انجام گرفته است

بازفت و دو آب صمصامي را ارائه مي دهد که با توجه به قرارگيري اين دو دهستان در آخرين رتبه هاي توسعه ناحيه اي استان نويد بخش مي باشد . همچنين عبور محور اصلي اصفهان – خوزستان از مناطق مرتفع جنوب غربي استان که از حوزه هاي بکر و زيباي اکوتوريستي است ، به همراه مناطقي چون منطقه حفاظت شده سبز کوه در بستري متنوع از چشمه ها ، رودخانه و ارتفاعات باز هم در جنوب غرب و بسياري ديگر از جاذبه هاي گردشگري ارتفاعات استان ، بيانگر رابطه معکوس ميان توانمند يهاي گردشگري با سطح جاري توسعه ناحيه اي در استان است که با قبول بالاترين ضريب انتشار در گردشگري و خاصيت انتقال جمعيت و ثروت از مراکز ثقل صنعتي به نواحي روستايي – طبيعي پويا سازي گردشگري در قا لب رويکردي که توازن فضايي را مد نظر دارد به خوبي مي تواند روندي پويا و پايدار در تعديل نا برابري ناحيه اي ايجاد نمايد.

ارتقائ محيطي نواحي محروم با رونق گردشگري پايدار

راهبردهاي متداول توسعه در دهه هاي اخير از بعد زيست محيطي عملکردهاي نگران کنندهاي داشته است روابط اکولوژيک و بوم شناسانه در انگاره مسلط توسعه به خاطر پيروي از رشد اقتصادي مطلق ناديده گرفته شده و آثار منفي برگشت ناپذيري بر محيط ومنابع طبيعي گذاشته است.(صرافي،1377،ص146)به اين ترتيب يکي از دغدغه هاي بسيار جدي در برخورد با نواحي بکر طبيعي ، خطر آسيب و تخريب زيست محيطي است . به عبارتي امروزه به محض اينکه يک فضاي جغرافيايي به بهانه توسعه در معرض دخل و تصرف هاي گوناگون قرار مي گيرد با سرعت بالايي شاهد تخريب توانهاي محيطي – اکولوژيک خود خواهد بود .

در چنين شرايطي از سويي براي ارتقاء شاخص هاي مختلف توسعه در نواحي محروم استان ضرورتا"مي بايست تدابيري براي رشد و توسعه آنها انديشيد و از ديگر سو هر فعا ليتي طبعا" براي تثبيت و تکوين ، تخريب هايي را بر ميراث کهن زيست محيطي اين نواحي وارد خواهد ساخت .

به اين ترتيب انتخاب گزينه گردشگري با رويکرد طبيعت گردي در صورت اعمال هدايت شده ومبتني بر برنامه رويکردي مناسب به لحاظ نوع برخورد با محيط مي باشد. زيرا گردشگري و بويژه طبيعت گردي داراي ويژگيهاي منحصر به فردي است که اگر درست لحاظ شوند نه تنها به

تخريب محيط زيست منجر نخواهد شد که کارکردهاي کاملا" مفيد و مثبتي را با دو رويکرد حفاظتي و افزايشي در برخورد با محيط ارائه خواهد داد زيرا در توسعه و رونق طبيعت گردي از نياز چنداني به خدمات ، تاسيسات و تجهيزات گسترده و پيچيده نبوده ، عمدتا"ضرورتهاي مبتني بر شناسايي ، ساماندهي ، هدايت و تامين امنيت مطرح مي باشد. بعد از کنفرانس محيط زيست وتوسعه ملل متحد زماني که کشورها حمايت از توسعه پايدار يعني مديريت منابع طبيعي با حفظ منابع آتي را پذيرفتند، هيچ فعاليت اقتصادي ديگري بهتار از گردشگري اين راهبرد را تامين نمي کرد.(28.p.91.1950tourism trends wordes. )

با بروز و نمود اثرات مثبت گردشگري بر تحرک سيستم اقتصادي – اجتماعي اين نواحي اهميت دوام و پايداري اين صنعت براي مردم بومي و متصديان امر توسعه روشن گرديده ، تدابير لازم چه به صورت درون جوش و خود انگيخته و چه به صورت بر نا مه ريزي شده و هدايت از بيرون جهت حفظ و حتي احياء عناصر و پهنه هاي ارزشمند در جذب گردشگران اعمال خواهد شد . به عبارتي رونق گردشگري مطالعه شده و درگير با واقعيات محيطي نه تنها باعث حفظ محيط مي گردد که بسياري از پتانسيل هاي رها شده و در معرض تخريب را احيا خواهد نمود .

جمعبندي ونتيجه گيري

نابرابري سطح توسعه نواحي کوهستاني - روستايي نسبت به نواحي دشتي استان چهارمحال وبختياري با وجود پتانسيل هاي متعدد اکوتوريستي درهمين نواحي نمايانگر اهميت اين مقوله در ارتقاء کمي وکيفي فعليت هاي همه جانبه فضاهاي منزوي به منظور دستيابي به توسعه اي متعادل و مبتني بر قابليت هاي محلي است .

در نتيجه توسعه گردشگري (عمدتا" اکوتوريسم)در نواحي مرتفع ومحروم، سازمان يابي انسان وفعاليت در پهنه فضايي استان منطقي مي گردد ، فشار بيش از حد گردشگران بر سطح محدودي از گستره استان با گسترش فضاهاي جاذب کاسته مي شود، قدرت انتخاب وسطح رضايتمندي گردشگران به صورت چشمگيري افزايش مي يابد ونهايتا" ضريب ماندگاري گردشگر به جهت موارد ذکر شده بالا مي رود وبه اين ترتيب هدف کلي ارتقاء همه جانبه نواحي محروم استان فراهم خواهد شد.

نقشه شماره 1:وضعيت استقرار ارتفاعات درگستره جغرافياي استان

نقشه شماره 2: تفاوت سطح توسعه نواحي در استان

نقشه شماره 3: عمده ترين حوضه هاي اکو توريستي استان

منابع وماخذ

-1آسايش،حسين و استعلاجي،غلامرضا،اصول وروشهاي برنامه ريزي ناحيه اي (مدل ها روش ها و فنون)،دانشگاه آزاد اسلامي ،1382

-2بونفو،ادوارد،آشتي انسان وطبيعت ،ترجمه صلاح الدين محلاتي ،مرکز نشر دانشگاهي ،تهران ،1375

-3ديبايي ، پرويز، شناخت جهانگردي، دانشگاه علامه طبا طبا يي، 1371،

4-زياري ،کرامت ا...،اصول وروشهاي برنامه ريزي منطقه اي ،دانشگاه يزد 1378

5-صرافي ، مظفر ،مباني برنامه ريزي توسعه منطقه اي ،سازمان برنامه وبودجه ،1377

6-طرح جامع گردشگري استان چهارمحال وبختياري،سازمان ايرنگردي وجهان گرديري،1382

7- فتاح پورمريکي ،داراب و غفاري ،رامين ،نقش اکو توريسم در توسعه نواحي روستا يي،همايش سراسري چشم انداز رشد وتوسعه در استان چهارمحال و بختياري ،1384

8-فتاح پور مريکي، داراب ،عدم تعادل منطقه اي در استان چهارمحال وبختياري وراهکارهايي براي تعديل آن،سازمام مديريت وبرنامه ريزي استان چهارمحال وبختياري،1385

9-قره نژاد ،حسن ،جايگاه عرضه در اقتصاد وسياستگذاري توريسم،فصلنامه تحقيقات جغرافيايي ،شماره 52و53،1378

10- مطالعات جامع گردشگري محور بازفت ،سازمان مديريت وبر نامه ريزي استان چهارمحال وبختياري،1384

11- معصومي اشکوري ،سيد حسن ،اصول و مباني برنامه ريزي منطقه اي ،تنتشارات سازمان برنامه وبودجه رشت ،1370

12-woridtourism organization (1991) tourism trends worides (1990-1991).vol.

+ نوشته شده توسط داراب فتاحپور مریکی در دوشنبه سی و یکم اردیبهشت 1386 و ساعت 20:14 |

تحلیلی نو بر جغرافیای رفتاری

جغرافياي تصوير ذهني

بي شک هر انساني نسبت به فضاهاي جغرافيايي اعم از طبيعي و انسان ساخت نوعي تصوير ذهني دارد مثلا" ممکن است بدون هيچ دليل روشن و قابل طرحي يک شهر را زيبا تلقي کند و با الفاظي مانند شهر سفيد و ....احساس خود را نسبت به آنجا ابراز کند و در نقطه مقابل ممکن است شهري را که از نظر المانهاي ظاهري ، چيدمان عناصر شهري ، معماري ، دسترسي و... در سطح عالي هم باشد ناراحت کننده ، سياه و مبهم بداند .کوهي را دوست بدارد ، از رودخانه اي متنفر باشد .

نوعي تجربه شخصي ، يادگيري و يا لااقل بر داشت خيالي در شکل گيري چنين تصويري مؤثر است البته تاييد مي کنيم که اين تصورات الزاما" دائمي نخواهد بود . مثلا" ممکن است پس از رفاقت موفق با شخصي از شهري که نسبت به آن تصوير ذهني نا مناسبي داشت تصوير ذهني کاملا"متحول شده و در يک پروسه زماني جاي خود را از يک شهر سياه به شهر سفيد بدهد به اين ترتيب مي توان به اين باور رسيد که چنين تصورات ذهني آنهم در موجودي پيچيده چون انسان که حتي نا خود آگاه او هم هدفمند مي باشد به نوعي در جهت رفع احتياجات و هدايت شخصي به سمت آرامش و کاستن اضطرابهاي فردي است به اين ترتيب که شايد بسياري از انسانها در عين علاقه مندي يه يک فضاي جغرافيايي مجبور به ترک آن شوند يا بستر هاي بهره مندي آنها در اين فضا فراهم نشود و يا تجربه هاي نا موفق را از اين فضا داشته باشند در اين صورت نا خود آگاه شخص براي در آمدن از تناقض آن فضاي زيبا را به نوعي اگر چه غير واقعي ، نا مانوس و نامناسب جلوه مي دهد تا اعراض از چنين فضايي را آسان نمايد ، همچنين است احساس علاقه دروني نسبت به فضاهايي که در واقع امر امتياز مناسبي ندارند

+ نوشته شده توسط داراب فتاحپور مریکی در دوشنبه بیست و هفتم آذر 1385 و ساعت 22:53 |

زبان جغرافیا

اگر سواد را به قدرت خواندن وفهمیدن تعبیر کنیم در زبانهای مختلف تنها کسی با سواد محسوب می شود که ابتدا الفبای آن زبان را آموخته باشد وسپس از نحوه ترکیب انها بمنظور ساخت مفاهیم مختلف اگاه شود.

در علم جغرافیا نیز زبانی وجود دارد که الفبای آن متشکل از عناصر کمی وکیفی فضای جغرافیایی است

در نتیجه سه سطح از آگاهی برای متخصصین جغرافیا ضروری است تا بتوانند با زبان جغرافیا تعامل واقعیات پیرامونی را در چالشی نظام مند با مفاهیم کاربردی این علم میسر سازند.

۱-شناخت ابتدایی از فضا- جایگاه فلسفی آن در علم جغرافیا

۲-شناخت تفکیکی از عناصر فضای جغرافیایی وچیدمان کاربردی آنها

۳-توانمندی در ارائه تحلیل فضایی با رویکرد جامع شمول جغرافیا.

تعریفی فلسفی از جغرافیا

یکی از مشکلات وشاید اولین مشکل در اکثر علوم نداشتن تفاهم در ارائه تعریف مشترک می باشد واین تعدد تعارف به مبانی فکری صاحب نظران علوم بر می گردد در اینجا سعی شده تا باارائه تعریفی فلسفی از جغرافیا تا حدودی در بستر بی تعصب فلسفه وواقعیت جمع کثرت ووحدت در فلسفه تعریفی حتی الامکان جامع از این علم ارائه شود:

جغرافیاعبارت است ازنفی انسان مستقل در نظام چند سطحی عالم وارائه او در ظهوری جمعی بنحوی که کثرتها را در وحدت تعاملی گم نماید وعالم به عنوان پیکره انسان تجلی ساختاری - کارکردی یابد. در جغرافیا انسان محصول مداوم سیستم چند سطحی عالم ودر عین حال مدیر آن می باشد.(مراجعه شود به فتاحپور...۱۳۸۵)

ادامه مطلب

+ نوشته شده توسط داراب فتاحپور مریکی در چهارشنبه بیست و دوم آذر 1385 و ساعت 16:22 |